Tơ̆ hơnih man Hnam trưng phôh thŏng teh đak rong 'me jăl kơđeh – trung hŏk kơ sơ xah Mô Rai, dêh char Quảng Ngãi (hơdrol ki sơ̆ oei lơ̆m apŭng Sa Thầy, dêh char Kon Tum), kơ hrĕng kih sư, bơngai jang ming man lơ̆m dôm năr lêh 30/4, 1/5. Đơ̆ng chă man jrăng drơh, truh tơ̆ man lơ tơdrong kăl. Mă tŏ 'mi kial tơ̆ tơring sơlam ưh đei sơđơ̆ng, tơdrong pơm jang đei pơtoi hơnơ̆ng. Lơ bơngai jang tơ̆ tơring vang jang, vă chă jên păng tơgop hloi jơhngơ̆m ming man hnam trưng ăn kon hơ-ioh po kơdih.

Ƀok Nguyễn Văn Hồng (66 sơnăm), oei tơ̆ pơlei Sộp, xah Mô Rai, dêh char Quảng Ngãi hlôi jang tơ̆ hơnih ming man jê̆ 2 khei kơ ou. Tơdrong jang rim năr kơ ƀok noh pơlăp mam vă tuh ƀê tŏng. Hăm ƀok, tơdrong ming man ưh hơdrô̆ tơdrong jang mă oei jing tơdrong hơpơi 'meh tơplih 'lơ̆ng ăn kôn mon kon sou tơ̆ tơring sơlam: “Bơngai jang nhôn hơdrin năm jang vă drŭt tenh tơdrong ming man. Inh năm jang jê̆ 2 khei kơ ou bơih, pơtơm đơ̆ng 6 jơ 30 pơnĭt truh 5 jơ kơsơ̆. Inh năm jang tơdrong jang hmă đĕch, jang rim năr. Kon pơlei tơ̆ tơring sơlam hơpơi 'meh hnam trưng đei tenh keh đang vă kon sou đei hnam trưng hŏk pơhrăm tơnăp hloh”.

Atŭm hăm khul pơm jang, khul tơgŭm hơlen đei 8 'nu adoi pơm jang hloi ah năr lêh, hơlen lăng rim tơdrong ming man đơ̆ng tơm truh keh đang.

Tơdrong ming man Hnam trưng phôh thŏng teh đak rong 'me jăl kơđeh – trŭng hŏk kơ sơ xah Mô Rai đei jên asong jang hloh 225 tih hlj, ming man lơ̆m 215 năr. Truh dang ei, ming man đei pơhlom 28%, oei adar pơtêng hăm tơlĕch jang. Đơ̆ng rŏng man drơh đang, rim hơnih iŏk ming man tenh kuăng man chơnĕng păng dôm tơdrong kăl tơ̆ kơpal.

Kiơ̆ tơlĕch jang, truh năr 30/7 gô keh đang dôm hơnih tơm, đơ̆ng rŏng kơ noh keh đang tôm ah khei 8. Mă lei, drơh teh ưh kơ jăng athei hơmet drơh teh noh pơm adar truh tơdrong ming man. Đơ̆ng rŏng kơ pơdơh lêh, hơnih iŏk ming man hơmŏ pơhlom 90 bơngai jang, hơtŏk kơsô̆ bơngai jang truh jê̆  300 'nu bơngai.

Chuơh athei chơ đơ̆ng hơtaih, kơjă kăp hloh 2 'măng; tơmo rơga, gŏch adoi tŏk kăp, tơrĕk kơtă truh jên huach asong ming man. Ƀok Nguyễn Ngọc Bách, Kơdră Khŭl ming man Hnam trưng phôh thŏng teh đak rong 'me jăl kơđeh – trung hŏk kơ sơ xah Mô Rai ăn tơbăt, kơjă tơmam ming man tŏk kăp adoi pơm đei lơ tơnap tap: “Dang ei, tôm hnam oei păng lăm hŏk đei hơtŏk man drơh bơih, hnam oei noh đei man hơtŏk 3 tăl. Gah hơnih iŏk ming man akŏm lơ bơngai jang vă dah tơtenh keh đang. Lơ̆m dôm năr pơdơh lêh, tôm bơngai jang ming man adoi oei jang hơnơ̆ng. Lơ̆m 'măng pơdơh lêh, bơngai jang tơ̆ hơnih ming man đei xa jên hơpah lơ hloh. Hơnih iŏk ming man khŏm mă man keh đang trŏ nhen tơdrong tơlĕch jang”.

'Nao ou, kơdră Hơnih jang vei lăng kon pơlei dêh char Quảng Ngãi hlôi hơlen lăng dôm hơnih ming man hnam trưng hŏk tơ̆ 4 xah sơlam Rờ Kơi, Mô Rai, Sa Loong păng Dục Nông. Dôm tơdrong ming man đei pơtơm đơ̆ng khei 11/2025, kơchĕng gô keh đang tơmơ̆t yua ah blŭng sơnăm hŏk  2026–2027.

Yă Y Ngọc, Phŏ Kơdră Hơnih jang vei lăng kon pơlei dêh char Quảng Ngãi ră hơdah, rim hơnih jang kăl jang hơdoi kơjăp, drŭt tenh tơdrong ming man, vei sơđơ̆ng tơdrong 'lơ̆ng; atŭm hăm noh kơchăng pơklaih dôm tơdrong tơnap tap gah jên jang păng tơmam drăm ming man: “Pơtêng hăm dôm hơnih ming man nai, hơnih man Hnam trưng phôh thŏng teh đak rong 'me tơ̆ xah Mô Rai ƀơm lơ tơnap tap hloh kơlih teh, trong nơnăm kông krang hang nak. Tơ-'ngla iŏk ming man athei pơkăp keh đang păng tơmơ̆t iŏk yua lơ̆m sơnăm hŏk 2026–2027. Inh pơtruh nơ̆r hăm hơnih iŏk ming man hơvơn lơ khul jang hloh, drŭt tenh tơdrong ming man, mă kăl noh dôm tơdrong ming man kăl”.

Dêh char Quảng Ngãi tŏk bŏk oei man 9 hnam trưng phôh thŏng teh đak rong 'me tơ̆ dôm xah sơlam, asong jing 2 jăl, hăm pơkăp rim hnam trưng đei đơ̆ng 700 truh 1.600 hŏk tro, đei asong man drơ̆ng minh. Ưh hơdrô̆ hơtŏk tơdrong hŏk pơhrăm, dôm tơdrong ming man ou oei tơgop pơm sơđơ̆ng tơdrong hơrih, vei jơ̆ng kon pơlei, vei sơđơ̆ng tơpôl tơring sơlam.

Lơ̆m tơring bri kông sơlam teh, tơdrong ming man đei jang hăt hot, mă oei pơtruh tơdrong hơpơi 'meh 'lơ̆ng gah dôm lăm hŏk 'nao, tơdrong hơrih 'nao ăn hŏk tro tơring sơlam tơnap tap.